Phần 1: Sự nghiệp văn chương và phong cách nghệ thuật của tác giả văn học trang 54 Chuyên đề học tập văn 11 - Cánh diều

Câu 1 (trang 57, sách Chuyên đê Ngữ Văn 11):

Văn bản đã cung cấp những thông tin khái quát nào về sự nghiệp văn học của tác giả Nam Cao (giai đoạn sáng tác, các đề tài và tác phẩm chính, nội dung chủ đạo của các sáng tác)?

Phương pháp giải:

 Đọc đoạn văn bản đề bài đưa ra, xác định những chi tiết, nội dung chính có liên quan đến sự nghiệp văn học của tác giả Nam Cao theo gợi ý của câu hỏi. Từ đó tìm và trả lời được những yêu cầu đề bài đặt ra.

Lời giải chi tiết:

- Văn bản đã cung cấp nhiều những thông tin khái quát về sự nghiệp văn học của tác giả Nam Cao. Có thể thấy sự nghiệp văn học của tác giả Nam Cao được chia làm 2 giai đoạn chính: Trước Cách mạng tháng Tám 1945 và sau Cách mạng tháng Tám 1945.

- Trong mỗi thời kì, giai đoạn sáng tác; cảm hứng sáng tác và đề tài cũng như nội dung chủ đạo của ông đều có sự thay đổi, đa dạng. Cụ thể:

Giai đoạn sáng tác

Trước Cách mạng tháng Tám 1945

Sau Cách mạng tháng Tám 1945

Các đề tài

- Người tri thức tiểu tư sản nghèo

- Người nông dân nghèo

Cuộc sống kháng chiến

Tác phẩm chính

- Trăng sáng, Đời thừa, Sống mòn, Mua nhà, Cười, Nước mắt…

- Chí Phèo, Lão Hạc, Dì Hảo, Tư cách mõ, Một đám cưới, Một bữa no…

- Đôi mắt, nhật kí Ở rừng, tập kí sự Chuyện biên giới,....

Nội dung chủ đạo

- Phản ánh chân thực và sâu sắc tấn bi kịch đau đớn của những người tri thức nghèo trong xã hội cũ; tố cáo gay gắt xã hội vô nhân đạo đã bóp nghẹt sự sống, hủy hoại tài năng, huỷ diệt tâm hồn con người; ca ngợi cuộc đấu tranh trung thực, dũng cảm của người trí thức để vươn tới một cuộc sống thực sự có ý nghĩa, xứng đáng với con người.

- Phản ánh chân thực cuộc sống thê thảm ở nông thôn Việt Nam và số phận bi thảm của người nông dân trước Cách mạng; kết án đanh théo xã hội tàn bạo đã hủy diệt nhân hình, hủy hoại nhân tính của con người; phát hiện và khẳng định bản chất lương thiện, tốt đẹp của người nông dân ngay cả khi họ bị vùi dập tàn nhẫn nhất.

- Bức tranh toàn cảnh về cuộc kháng chiến của dân tộc.

Câu 2( trang 57, Sách chuyên đề Ngữ Văn 11):

Qua văn bản trên, em hiểu thế nào là sự nghiệp văn chương của một tác giả văn học?

Phương pháp giải:

 Sau khi đọc văn bản, kết hợp cùng tri thức kiểu bài đã được cung cấp để giải thích và trình bày ý hiểu của bản thân về sự nghiệp văn chương của một tác giả văn học.

Lời giải chi tiết:

Sự nghiệp văn chương của một tác giả văn học có thể được hiểu như một hoạt động sáng tạo văn học, thơ ca dựa trên những quan điểm về chủ đề, nội dung chủ đạo của tác giả nhằm thể hiện tư duy, tâm hồn và tình cảm của tác giả.

Câu hỏi a (trang 58, sách Chuyên Đề Ngữ Văn 11):

Đọc các đoạn văn sau và cho biết vấn đề được đề cập là gì? Em hiểu vấn đề đó thế nào?

Phương pháp giải:

Đọc và phân tích nội dung của từng đoạn văn, chú ý vào nội dung chính và những chi tiết nổi bật của đoạn văn để xác định được vấn đề được đề cập trong bài. Sau đó, vận dung vốn hiểu biết và khả năng cảm nhận văn học của mình để trình bày hiểu biết của bản thân về các vấn đề đó.

Lời giải chi tiết:

- Đoạn 1:

+ Vấn đề được đề cập đến: Cái hay trong cách thể hiện văn chương khi giới thiệu một tác giả của tác giả Phan Huy Chú.

→ Theo ý hiểu của em, vấn đề đó nhằm ca ngợi tài khéo léo trong việc lựa chọn ngôn từ cũng như việc dẫn dắt, thể hiện nội dung văn học của tác giả Phan Huy Chú. Đó là những nét riêng trong phong cách viết của mỗi tác giả. Thông qua đó, người đọc và cảm nhận cũng học được một cái hay trong phong cách nghệ thuật của tác giả văn học.

- Đoạn 2:

+ Vấn đề được đề cập đến: Phong cách, tài năng nghệ thuật trong những sáng tác của tác giả Tô Hoài.

→ Theo ý hiểu của em, thông qua nội dung được đề cập đến ở đoạn 2, người viết muốn ca ngợi tài năng, phong cách nghệ thuật mang đậm nét riêng của tác giả Tô Hoài. Đồng thời cũng cung cấp cho mọi người những tri thức, hiểu biết mới mẻ trong phong cách nghệ thuật của tác giả văn học này.

Câu hỏi b (trang 59, Sách Chuyên đề Ngữ Văn 11):

Đọc các quan niệm sau rồi rút ra cách hiểu của em về phong cách nghệ thuật của nhà văn.

Phương pháp giải:

Đọc và tìm hiểu, nghiên cứu những quan niệm đề bài đưa ra đồng thời kết hợp với hiểu biết của bản thân. Từ đó đưa ra ý hiểu của bản thân về phong cách nghệ thuật của nhà văn

Lời giải chi tiết:

Thông qua những quan niệm khác nhau mà đề bài đưa ra, em đã đúc kết và có được cách hiểu riêng về phong cách nghệ thuật của nhà văn. Đó là sự tổng hòa những đặc điểm riêng biệt và cá nhân trong cách một người nghệ sĩ thể hiện ý tưởng, cảm xúc và ý nghĩa thông qua tác phẩm nghệ thuật của họ. Nó có thể phản ánh những giá trị, niềm tin, truyền thống và tình cảm của nghệ sĩ. Từng phong cách nghệ thuật là một biểu hiện độc đáo của cá nhân và có thể tạo ra sự đa dạng và sự phong phú trong thế giới nghệ thuật.

Câu 1 (trang 59, sách Chuyên đề Ngữ Văn 11):

Thế nào là tác giả văn học? Nêu ví dụ về một số tác giả văn học và giải thích lí do lựa chọn của em.

Phương pháp giải:

Từ những định nghĩa mà sách cung cấp, cùng những hiểu biết của bản thân; áp dụng để hoàn thành yêu cầu đề bài đưa ra.

Lời giải chi tiết:

- Tác giả văn học là: người sáng tác nên tác phẩm văn chương, người thể hiện quan điểm, suy nghĩ, thái độ, tình cảm của mình về cuộc sống thông qua việc sáng tạo ra những hình tượng nghệ thuật ngôn từ. 

- Ví dụ về một số tác giả văn học: 

+ Nguyễn Du:Ông là một trong những tác giả văn học nổi tiếng của Việt Nam, được biết đến nhiều nhất thông qua tác phẩm "Truyện Kiều". Lý do em lựa chọn Nguyễn Du là vì tác phẩm "Truyện Kiều" không chỉ là một tác phẩm văn học xuất sắc về mặt nghệ thuật, mà còn thể hiện sâu sắc về tình cảm con người, nhân sinh và tư duy triết học.

+ Xuân Diệu: Ông là một nhà thơ nổi tiếng, đóng góp quan trọng vào phong trào thi ca thế kỷ 20 tại Việt Nam. Lí do em lựa chọn Xuân Diệu là vì ông có cách sử dụng ngôn ngữ rất tinh tế và thể hiện những cảm xúc sâu sắc qua từng dòng thơ.

Câu 2 (trang 59, sách Chuyên đề Ngữ Văn 11):

Trình bày một ví dụ về sự nghiệp văn học của một tác giả văn học và chỉ ra các yếu tố chính trong sự nghiệp văn học của tác giả ấy

Phương pháp giải:

Tham khảo sách báo, tài liệu tham khảo, Internet..để lựa chọn và tìm hiểu về sự nghiệp văn học của một tác giả văn học mình muốn nói tới. Từ đó giới thiệu cho giáo viên và các bạn trong lớp về những nét nổi bật, đặc sắc trong sự nghiệp văn học của tác giả ấy.

Lời giải chi tiết:

- Tác giả Nguyễn Du (1766-1820) là một trong những nhà văn, nhà thơ vĩ đại của văn học Việt Nam. Tác phẩm nổi tiếng nhất của ông là "Truyện Kiều", một tác phẩm thi ca kinh điển.

- Nguyễn Du đã sáng tạo ra một ngôn ngữ thi ca độc đáo trong "Truyện Kiều". Ông sử dụng ngôn từ tinh tế, điệu nghệ và giàu hình ảnh để truyền đạt cảm xúc và ý nghĩa tâm hồn của nhân vật và câu chuyện.  Trong "Truyện Kiều," Nguyễn Du đã khéo léo kết hợp giữa yếu tố văn hóa dân tộc và yếu tố nghệ thuật cao cấp. Tác phẩm thể hiện những nét đẹp về tình yêu gia đình, tình bạn, lòng kiên trì và tinh thần hy sinh.

→ Tóm lại, sự nghiệp văn học của Nguyễn Du được gắn liền với tác phẩm "Truyện Kiều," một tác phẩm vĩ đại và có tầm ảnh hưởng lớn đến văn học và văn hóa Việt Nam. Các yếu tố chính như nghệ thuật sáng tạo, triết học, tinh thần tự do và tiếng nói cá nhân đã tạo nên vị thế độc đáo của tác giả này trong văn học thế giới.

Câu 3 (trang 59, sách Chuyên đề Ngữ Văn 11):

Hãy chỉ ra một nhà văn hoặc nhà thơ Việt Nam có phong cách nghệ thuật và nêu một tác phẩm tiêu biểu cho phong cách ấy.

Phương pháp giải:

Tìm hiểu thông tin từ sách vở, báo chí, tài liệu tham khảo, Internet… để có thể chỉ ra một nhà văn hoặc nhà thơ Việt Nam có phong cách nghệ thuật và nêu một tác phẩm tiêu biểu cho phong cách ấy

Lời giải chi tiết:

- Nguyễn Nhật Ánh được biết đến với phong cách viết vô cùng gần gũi, chân thực và đầy tình cảm. Ông thường sử dụng ngôn ngữ đơn giản, dễ hiểu và mang tính nhân văn cao để tái hiện cuộc sống thường nhật, tình cảm của nhân vật và mảng đời của họ. Phong cách của Nguyễn Nhật Ánh tạo nên một sự kết nối mạnh mẽ giữa tác giả, nhân vật và người đọc, khiến người đọc có cảm giác như đang sống chung với câu chuyện.

- "Kính Vạn Hoa" là một trong những tác phẩm nổi tiếng của Nguyễn Nhật Ánh. Cuốn tiểu thuyết này kể về cuộc hành trình tìm kiếm ý nghĩa cuộc sống của cô gái trẻ Mai trong một ngôi làng nhỏ ven biển. Từ những tình huống, những con người trong xã hội vùng biển, Nguyễn Nhật Ánh đã tạo ra một bức tranh sống động, chân thực về cuộc sống dân dã, về tình bạn, tình yêu và ước mơ của nhân vật chính. Phong cách viết của ông thể hiện sự chân thành và tình cảm sâu sắc, khiến người đọc dễ dàng đồng cảm và lắng nghe những câu chuyện nhỏ bé trong cuộc sống hàng ngày.